Although it is known exactly what it is and where it is used, there is no overarching name for the industry that produces packaging protection products. Although the market area of packaging protection products is growing daily, it is a sector that has not yet been named. Users of the product, including industry employees, do not know what industry they are in. On the other hand, industry producers have started finding a proper name for themselves. In this sense, severe name inflation has occurred. Although the technologies are different, it is essential for the independent growth of the sector that the products produced for the same purpose have a known name. In this article, this industry, which produces packaging protection and support products, is researched and introduced. This article proposes a name for this huge industry that has yet to be named. It was thought that the proposed name should be inclusive, descriptive, easy to pronounce, effective, wise, and a source of pride for its employees.
Protective packaging is designed and manufactured to protect the product from atmospheric, magnetic, electrostatic, vibration, or shock damage. It is not possible to find all these protective components in a single package, and it is not possible to mention all these risks in a single package. Packaging is the precautions and methods taken to promote, ship, and protect the product from the producer to the consumer. In the packaging sector, which requires separate expertise, while the physical presence of the package, such as its size, weight, and form, is at the forefront, most of the time, it does not matter what the product inside the package is. The safety of the packaging means the safety of the product. Therefore, the packaging is designed and implemented independently of the packaging. In this sense, packaging protective systems and products are produced under many names. Each method is produced and applied for the safety of the packaging. For this reason, it was thought that the name “Packaging” would be appropriate for this process, with the idea that it would be inclusive and that the name “Packaging Sector” would be appropriate for the sector. Although this term, which is always used by all sector users, academics, and employees, has caused disappointment for most readers, it should be realized that this sector has an inclusive feature. Rather than expecting a new term, using an existing one can also meet expectations. At least, it is enough to bring the name gap of this sector to the forefront.
Ambalajın ortaya çıkışı, insanlığın özellikle yiyeceklerini taşıma ve koruma ihtiyacıyla başlamıştır. Arkeolojik bulgular, M.Ö. 8000 yıllarında, ağaç kabuğu, yapraklar, deniz kabukları, kil çömlek gibi doğal malzemelerin ürünleri saklamak için kullanıldığını göstermektedir (Esmer, Başak, 2021, s.123). Ancak ambalajlamanın insanlıktan çok öncelere dayandığı tahmin edilebilir. Ambalaj, içindeki ürünü hijyenik bir şekilde muhafaza ederek, içeriği hakkında bilgilerin bulunduğu prospektüsü ile tüketicileri bilgilendiren ve dikkatini çekerek albenisini olumlu yönde etkileyen malzemedir (Madan, İpek, 2024, s.23). Ambalajlama ise, bu malzemelerin ürünü sarması ve koruması şeklidir. Öğleki bu eylemi çevremizdeki hayvanların da uyguladığını gözlemleyebiliriz. Bu makale ile iki önemli soruna dikkat çekilmiştir. Sorunlardan biri ambalaj sektöründe sık kullanılan iki farklı terimin aynı anlama geliyor gibi kullanılmasıdır. Diğeri ise makaleye konu olan kavramlardan birinin oluşturduğu sektörün henüz bir adının olmayışıdır. Ne olduğu ve nerede kullanıldığı tam olarak biliniyor olmasına karşın, ambalaj koruma ürünleri üreten bu sektör için kapsayıcı bir isim yoktur. Ambalaj koruma ürünleri pazarı, her geçen gün büyüyor olmasına karşın kapsayıcı bir adı bulunmamaktadır. Sektör çalışanları dahi, hangi sektörde olduklarını bilmemektedir. Sektör üreticileri ise kendilerince uygun bir isim bulma yoluna gitmiştir. Bu anlamda ciddi bir isim enflasyonu oluşmuştur. Ambalaj koruma ürünleri sektörü için sektör üreticisinin ön gördüğü, dahili ambalaj malzemeleri, ambalaj koruma ürünleri, ambalaj yastıklama ürünleri, ambalaj tamponlama ürünleri, yenilenebilir ambalaj taşıma sistemleri gibi birçok isim bulunmaktadır. Oysaki teknolojileri farklı olsa da aynı amaçlı üretilen ürünlerin genel bir adının olması, sektörün bağımsız büyümesi adına önemlidir. Bu makalede, ambalaj koruma ve destekleme ürünleri üreten bu sektör araştırılmış ve tanıtılmıştır. Yukarıda ön görülmüş her bir isim için ayrı inceleme yapılmış ve örneklendirilmiştir. Bu makale ile isim enflasyonu yaşayan ve henüz isim konmamış olan bu devasa sektör için bir isim önerilmiştir. Önerilen ismin, yapılan araştırma doğrultusunda kapsayıcı, tanımlayıcı, telaffuzu kolay, duyuşsal, algısı yüksek ve çalışanlarına çok da yabancı olmaması gerektiği düşünülmüştür. Bu nedenle önerilen isim, sektör çalışanları ve sektör kullanıcılarının kendilerini tanımlarken sıkça kullandıkları, farkında olmadan da olsa ortak noktada buluştukları kavramlardan hareketle oluşturulmuştur. Sektöre önerilen isim, aslında sektörün kendini tarif ederken kullandığı, ama farkında olmadığı kavramlardan seçilmiştir. Bu makale önerilen kavramın, sektörü tarif etmekten daha çok tanımlandığını ve dünya genelinde kullanılmasını hedeflenmiştir. Önerilen bu isim, sektörde kabul görmese dahi en azından sektörün isminin olmadığı farkındalığını yaratmasını sağlamalıdır. Sektörün isim eksikliğinin giderilmesine öncülük etmesi yine bu makalenin önemini ve aynı zamanda da başarısını ortaya koymuş olacaktır.
Makalenin ikinci önemi ise, anlamları aynıymış gibi kullanılan iki farklı kavramı tartışmaya açmak olacaktır. Bu iki önemli kavramın biri ambalaj, diğeri ise ambalajlamadır. Ne yazık ki bu iki farklı kavram, sektör çalışanlardan, akademisyenlere kadar hemen herkes tarafından aynı anlamdaymış gibi kullanılmaktadır. Ambalaj koruma ürünleri sektörünü isimlendirmek, ancak bu sektörü tanımakla mümkün olabilir. Ne ürettiği ne işe yaradığı ve ambalaja ne kattığı bilinmelidir. Aksi durumda verilen isim ya bölgesel veya kapsayıcılıktan uzak olur. Nitekim mevcut isimlerin temel sorunun bu olduğu görülebilir. Ambalajlama sistemleri üreticilerinin ortak amacı, ambalajı korumaktır. En naif şekliyle ambalaj ürünü, ambalajlama ise ambalajı korur. Bu basit yaklaşımla dahi, iki farklı kavramdan bahsedildiği hemen fark edilebilir. Ancak ambalajı korumak, takviye önlemlere bağlıdır. Takviye önlemler ambalajın hem iç güvenliğini hem de dış güvenliğini sağlar. Sevkiyat esnasında ambalajın ve dolayısıyla ürünün zarar görmesini engeller. Tüketicinin güvenini sağlar, marka bilincini arttırır. Öyle görülüyor ki bu iki kavramının tanımları doğru yapılırsa, sektörün isim sorunu da kendiliğinden çözülmüş olacaktır. Makalenin tartışma bölümünde, ambalajlama kavramına geniş yer verilmiş olması da bu nedenledir. Ambalajlama kavramının ambalajı koruma ürünleri üreten sektör olduğu anlatılmıştır. Koruyucu ambalajlar, ürünü atmosferik, manyetik, elektrostatik, titreşim veya şok hasarından korumak için tasarlanmış ve üretilmiştir. Tüm bu koruma bileşenlerinin tek bir ambalajda bulunması mümkün olmadığı gibi tek bir ambalaj için bu risklerin tamamından söz etmek de mümkün değildir. Ayrı bir uzmanlığın gerektirdiği ambalajlama sektöründe, ambalajın büyüklüğü, ağırlığı, formu gibi fiziksel varlığı ön plandayken, çoğu zaman ambalaj içindeki ürünün ne olduğunun önemi kalmaz. Ancak tamamen ürün odaklı ambalajlama da yapılmaktadır. Ambalajın güvende olması, ürünün güvende olması anlamına gelir.
Bu makale ile ambalajlama sektörünün sadece tanımı yapılmamış ona hak ettiği saygınlık verilmek istenmiştir. Türkiye ambalaj sektörünün 2024 yılı ilk altı ayının 3 milyar 322 milyon dolar (ASD, 2024) ciro yaptığı, Smithers'ın bir araştırmasına göre ise 2018-2028 yılları arasında küresel ambalaj pazarının yılda yaklaşık %3 büyüyerek 1,2 trilyon doların üzerine çıkması bekleniyor (Marinova, 2022, s. 3). Katma değerinin bilindiği ve vergisini ödediği bu devasa sektörün, ambalaj sektörünün gölgesinde kalması kabul edilebilir bir durum olmamalıdır. Bu araştırma, sektörün görünürlüğünü artırmaya yönelik bir katkı sunmayı amaçlamaktadır. Neredeyse görülmez olmuş bir sektörü göstermeyi amaçlamış bu makale, nitel araştırma yönteminin belge analizi ile elde edilmiş yığın bilgilerin yorumlanmasıyla oluşturulmuştur. Nitel araştırma, insana özgü bireysel özelliklerin farklı ve derin doğasına odaklanır. Bu araştırmada genellemelerden ziyade bilginin derinliği ve özgünlüğünün önemli üzerinde durulmuştur. Araştırmanın belge toplama sürecinde, daha önceden yazılmış ilgili makale, kitap ve tezlerden elde edilmiş bilgilerin yanında sektör temsilcilerinin tanımlarından da yararlanılmıştır. Bu araştırma, büyük örneklemler yerine daha küçük çalışma gruplarından elde edilen derin ve özellikli verilere odaklanmıştır. Ambalajlama kavramını ve önemini anlatarak, sektörel büyüklüğünü ortaya koymuştur. Ambalaj ve ambalajlamanın kavram farklılıkları ile ambalajlama sektörünün isimsiz kalmasının nedenlerinin tespiti yapılmıştır. Hatta bu makale ile bu sektöre kapsayıcı bir isim önerilmiştir. Ancak önerilen bu isim yeni bir terim beklentilerinden ziyade, var olanı göstererek, yerinde ve doğru kullanılması bilincini karşılayabilir.
Ambalaj, T. (2020). Taç Ambalaj Ürün Kataloğu. Koruyucu Ürünler. Taç Ambalaj.
Anonim. (2020). What is the buffer packaging material? Shockindicator Enterprise Co.: https://www-xiang--hao-com-tw.translate.goog/en/what-is-the-buffer-packaging-material. E.T. 09.20. 2020.
ASD (2024). Ambalaj Sektöründen 2024 ilk 6 Ayda 1,1 Milyar Dolarlık Dış Ticaret Fazlası. E.T. 05.06.2025).
Chen, Y. Z. (2019). Effect of softening treatments on the properties of high- density cylindrical luffa as potential mattress cushioning material. Spinger, (26), 9831–9852 https://doi.org/10.1007/s10570-019-02766-6
Csavajda, P. B. (2021). Effect of Temperature Changes on the Vibration Transmissibility of XPE and PE Packaging Cushioning Material. Applied Sciences, 11(2), 482. https://doi.org/10.3390/app11020482
Demirbilek, O. S. (2003). Product design, semantics and emotional response. Article in Ergonomics, 46, (13/14), 1346-1360.
Dube, N. (2020). Koruyucu Ambalaj Nedir? Tanım, Türler ve Kullanımlar. Webster, MA, Amerika Birleşik Devletleri.
Erdal, G. (2022). Etkili Ambalaj Tasarımı 2. Basım. Bursa: Ekin Yayınevi.
Esmer, Z. B. (2021). Re-design of The Ayran Package For Children. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, GU J Sci, Part C, 9(1), 122-133.
Fidiyanti, F. A. (2018). SHS Web of Conferences 49. Analysis of the cause of the defect packaging of capsule products using six sigma: A case study (PT SM), (?), 1-8.
Gıdagündemi. (2007, 07 13). Ambalajlamada Kullanılan Yastıklama Malzemeleri. Gıda Gündemi: https://forum.gidagundemi.com adresinden alındı
Hardenbürg, R. E. (ND). https://naldc.nal.usda.gov adresinden alındı
Larton. (2020). Larton Ambalaj Ürün Kataloğu. Ambalaj Koruyucu Ürünleri. İstanbul: larton.comn.tr.
Linus Opara, U. M. (2013). A review on the role of packaging in securing food system: Adding value to food products and reducing losses and waste. African Journal of Agricultural Research, 2621-2630.
Ma, Q. L. (2020). Could aerogels from lignin-containing forest materials be used for cushioning in packaging systems? bioresources.com, (15), 1.
Madan, S. N., İpek, A. R. (2024). Minimalizm’in Ambalaj Tasarımlarında Grafik Tasarım Yönünden Öğesel İncelenmesi. Eurasian Journal of Social and Economic Research (EJSER). 11 (2), 22-45.
Marinova, V. (2022). Trends in Packaging Sector. Izvestia Journal Of The Union Of Scientists, 10 (1), 1-13.
Oduncu, S. (2020). Kitap Kapağı Tasarımlarında Renk Kullanımının Cinsiyet Odağında Değerlendirilmesi. ulakbilge, (48), 28. doi: 10.7816/ulakbilge-08-48-02, 507–519.
Özerden Ürün Kataloğu. (2017). Airbad. İstanbul: Özerden Plastik Sayisi.
360, E. (2022). Protective Packaging Information. Globalspec: https://www-globalspec-com adresinden alındı
Pulliam, E. (2018). Cushioning Systems In Packaging- What’s The Point? Packagingschool-com.: https://packagingschool-com.translate.goog/blog/2018/12/04/2018-12-4-cushioning-systems-in-packaging-whats-the-point/ adresinden alındı
Singh, J. S. (2020). Prioritization of Failure Modes in Manufacturing Processes: A Fuzzy Logic based Approach. Bingley, UK: Emerald Group Publishing.
Wang, J., Khan, Y., Yang, Rui-Hua., Lu, Li-Xin., Wang, Zhi-Wei.(2013). Dynamical Behaviors of a Coupled Cushioning Packaging Model with Linear and Nonlinear Stiffness. Arab J Sci Eng, 1625–1629 .
Zhou, W., Fang, J., Tang, S., Wu, Z., Wang, X. (2021). 3D-Printed Nanocellulose-Based Cushioning–Antibacterial Dual-Function Food Packaging Aerogel. Molecules, 26 (12), 3543. https://doi.org/10.3390/molecules26123543